ทำความรู้จัก ไส้ ของลวดสลิง ไส้เหล็ก (IWRC) กับ ไส้เชือก (FC) ต่างกันอย่างไร
ในการเลือกใช้งานลวดสลิง (Wire Rope) นอกจากการพิจารณาจำนวนเส้นลวดและรูปแบบการตีเกลียวแล้ว ส่วนประกอบที่สำคัญที่สุดอย่างหนึ่งซึ่งอยู่ใจกลางของสลิงคือ “ไส้กลาง” (Core) ครับ ไส้กลางนี้ทำหน้าที่เป็นแกนหลักในการรองรับแรงกดจากเกลียวสลิงรอบนอก และรักษาทรงของลวดสลิงให้คงรูปโดยทั่วไป ไส้กลางของสลิงลวดเหล็ก แบ่งออกเป็น 2 ประเภทหลัก ได้แก่
- ไส้เหล็ก (IWRC – Independent Wire Rope Core)
- ไส้เชือก (FC – Fiber Core)
ไส้เหล็ก (Independent Wire Rope Core – IWRC)
ไส้เหล็ก (IWRC) คือลวดสลิงขนาดเล็กอีกเส้นหนึ่งที่อยู่ใจกลาง โดยมีเกลียวสลิงหลัก (Strands) พันล้อมรอบอีกทีหนึ่ง
ลักษณะเด่น
- ความแข็งแรงสูง: เนื่องจากทำจากเหล็กทั้งหมด จึงสามารถรับน้ำหนักได้มากกว่าไส้เชือกในขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางที่เท่ากันประมาณ 7-10%
- ทนทานต่อความร้อน: เหล็กมีจุดหลอมเหลวสูง จึงเหมาะกับงานที่ต้องสัมผัสความร้อนโดยตรง เช่น โรงหล่อเหล็ก
- ต้านทานแรงบีบอัด (Crush Resistance): เมื่อสลิงต้องพันทับกันหลายชั้นในร่องรอก (Drum) ไส้เหล็กจะช่วยป้องกันไม่ให้สลิงบี้แบน
- อัตราการยืดตัวต่ำ: มีการยืดตัวน้อยกว่าไส้เชือกเมื่อรับภาระหนัก (Load)
เหมาะกับงานประเภทไหน
- งานเครนยกของหนัก (Heavy Lifting)
- งานขุดเจาะน้ำมันหรือก๊าซ
- งานที่ต้องใช้งานในสภาพแวดล้อมที่มีความร้อนสูง
- งานที่ต้องมีการพันสลิงทับกันหลายชั้นบนกว้าน (Winches)
2. ไส้เชือก (Fiber Core – FC)
ไส้เชือก (FC) ทำมาจากวัสดุประเภทเส้นใย ซึ่งแบ่งออกเป็น 2 ประเภทย่อย คือ Natural Fiber (NFC) เช่น ป่านศรนารายณ์ (Sisal) และ Synthetic Fiber (SFC) เช่น Polypropylene
ลักษณะเด่น
- ความยืดหยุ่นสูง (Flexibility) ไส้เชือกมีความนุ่มนวลกว่า ทำให้ลวดสลิงสามารถโค้งงอเข้ากับรอกที่มีรัศมีแคบได้ดีกว่าไส้เหล็ก
- น้ำหนักเบา: ช่วยลดภาระน้ำหนักรวมของระบบยก
- การหล่อลื่นจากภายใน เส้นใยเชือกจะทำหน้าที่เหมือนฟองน้ำที่ซับน้ำมันหล่อลื่น (Lubricant) ไว้ภายใน เมื่อมีการใช้งาน น้ำมันจะค่อยๆ ซึมออกมาเคลือบเส้นลวด ช่วยลดการสึกหรอ
- ราคาประหยัด โดยทั่วไปจะมีราคาต่ำกว่าไส้เหล็ก
เหมาะกับงานประเภทไหน
- งานลิฟต์โดยสาร (Elevator Ropes) ที่ต้องการความนุ่มนวล
- งานประมงหรือการเดินเรือ
- งานชักรอกทั่วไปที่ไม่ต้องรับแรงกดทับมหาศาล
- งานที่ต้องการความคล่องตัวในการจัดเก็บหรือพันเข้ากับรอกขนาดเล็ก
ตารางเปรียบเทียบ ไส้เหล็ก (IWRC) vs ไส้เชือก (FC)
สรุป จะเลือกลวดสลิงใช้แบบไหนดี
การตัดสินใจเลือกระหว่าง ไส้เหล็ก (IWRC) และ ไส้เชือก (FC) ต้องพิจารณาจากหน้างานเป็นหลัก:
- ถ้างานของคุณเน้น พลัง และ ความอึด เช่น การยกเครื่องจักรหนักในเขตก่อสร้าง หรือการใช้งานในที่ร้อนจัด ไส้เหล็ก (IWRC) คือคำตอบที่ปลอดภัยที่สุด
- ถ้างานของคุณเน้น ความคล่องตัว และ ถนอมรอก เช่น ลิฟต์ขนส่ง หรือรอกขนาดเล็กที่ต้องการการโค้งงอตัวได้ดี ไส้เชือก (FC) จะช่วยให้การทำงานลื่นไหลและประหยัดงบประมาณได้มากกว่า
ข้อควรระวัง: อย่าใช้ไส้เชือกในงานที่มีความร้อนสูงเด็ดขาด เพราะหากไส้เชือกเสียหายจากความร้อน สลิงจะเสียรูปทรงและขาดได้อย่างรวดเร็วครับ
ไม่ว่าคุณจะเลือกใช้ไส้แบบไหน สิ่งสำคัญที่สุดคือการตรวจสอบสภาพลวดสลิง (Wire Rope Inspection) อย่างสม่ำเสมอ เพื่อป้องกันอุบัติเหตุที่อาจเกิดขึ้นจากการเสื่อมสภาพ
คุณกำลังมองหาลวดสลิงที่เหมาะกับงานเฉพาะทางอยู่ บริษัท พีพีเอส สตีล จำกัด เราพร้อมให้คำแนะนำ และเรามีลวดสลิงหลายแบบที่เหมาะกับใช้งานในลักษณะต่าง ๆ ครอบคลุมทุกความต้องการ หากเลือกถูกตั้งแต่ต้น สลิงหนึ่งเส้นจะไม่ใช่แค่อุปกรณ์ยก แต่คือ ตัวช่วยด้านความปลอดภัยที่เชื่อถือได้ในทุกงานอุตสาหกรรม
